10 Tetori, Dita Botërore e Shëndetit Mendor

Informacion

10 Tetori, Dita Botërore e Shëndetit Mendor

Instituti i Shëndetit Publik, në bashkëpunim me Autoritetin Shëndetësor Rajonal, Tiranë, si dhe Shoqatën Kombëtare të Shoqatën Kombëtare të Psikiatrisë, si dhe Qendrën Komunitare të Shëndetit Mendor nr 1, organizuan një takim sensibilizues  me qëllim dhënien dhe përforcimin e mesazhit “Të jetosh me skizofreni”.

Një aktivitet i tillë u organizua me qëllim shtimin e ndërgjegjësimit tek të gjithë se personat me skizofreni, kanë nevojë për mbështjetje, duke filluar nga familja, stafi shëndetësor, komuniteti dhe e gjithë shoqëria. Personat që jetojnë me këtë çrregullim, ashtu sikurse të gjithë personat që jetojnë me probleme të shëndetit mendor, duhet të përballen me sëmundjen nga  njëra anë dhe me problemet që kanë të tjerët për ti pranuar ata si “të sëmurë me skizofreni” nga ana tjetër.

Në këtë aktivitet morën pjesë specialistë, mjekë, pacientë, familjarë, etj. Fillimisht, disa nga të pranishmit, dhanë mesazhe për këtë ditë. Më pas nxënës të grupit artistik të shkollës “Servete Maci” dhanë për të pranishmit një program artistik. Në fund u shtrua një koktei.

Po ashtu në zona të ndryshme, u vendosën postera dhe u shpërndanë fletëpalosje po me informacione lidhur me skizofreninë, në zona të ndryshme të qytetit.

Këto aktivitete u mbështetën nga Organizata Botërore e Shëndetësore.

Trajnim me temë “Roli i punonjësve shëndetësorë në zbatimin e ligjit anti-duhan”

 

Departamenti i Promocionit të Shëndetit

Në datat 8-9 shtator 2014, Departamenti i Promocionit të Shëndetit  organizoi në mjediset e Institutit të Shëndetit Publik  trajnimin me temë:  Roli i punonjësve shëndetësorë në zbatimin e  ligjit anti-duhan”. Ditën e parë në aktivitet morën pjesë 74 punonjës të  shërbimit shëndetësor në shkolla të qytetit të Tiranës, kurse ditën e dytë morën pjesë 61 specialistë të edukimit dhe promocionit shëndetësor nga 24 Drejtori të Shëndetit Publik të rretheve: Tiranë, Elbasan, Lezhë, Pukë, Gjirokastër, Durrës, Has, Lushnjë, Pogradec, Fier, Shkodër, Sarandë, , Dibër, Mirëditë, Bulqizë, Kuçovë, Skrapar, Korçë, Krujë, Burrel, Përmet, Librazhd, Gramsh, Kavajë.

Trajnimi synonte njohjen e Ligjit Nr. 76/2014, “Për disa shtesa dhe ndryshime në ligjin Nr. 9636, datë 6.11.2006, “Për mbrojtjen e shëndetit nga produktet e duhanit”, të ndryshuar”, si dhe roli i punonjësve shëndetësor në zbatimin e tij. Në të dyja ditët ishin të ftuar inspektorë nga Inspektorati Shëndetësor Shtetëror, të cilët prezantuan ndryshimet ligjore të miratuara kohët e fundit.

Çështjet që u trajtuan gjatë dy ditëve ishin:

  • Efektet e duhanit në shëndetin e popullatës
  • Rreziqet e duhanpirjes pasive
  • Mjediset ku ndalohet duhanpirja
  • Njohja me ndryshimeve ligjore
  • Roli i punonjësve të shërbimit shëndetësor në shkolla për zbatimin e ligjit anti-duhan
  • Roli i specialistëve të promocionit në zbatimin e ligjit anti-duhan

Në fund të trajnimit, pjesëmarrësve iu ofruan modele aktivitetesh sensibilizuese për zbatimin e ligjit antiduhan si dhe të ditëve të tjera të shëndetit dhe iu rekomandua të forcojnë bashkëpunimin me struktura të tjera shëndetësore, pushtetin lokal, OJF dhe biznese private  në mënyrë që të realizojnë aktivitetet e tyre.  Gjithashtu pjesëmarrësit u nxitën të përdorin faqen zyrtare të ISHP-së  për të përdorur në mënyrë të standardizuar informacionin për popullatën.

Trajnimi  u konsiderua nga pjesëmarrësit si shumë i dobishëm dhe u kërkua që aktivitete të tilla të organizohen periodikisht në Institutin e Shëndetit Publik.

Aktiviteti i organizua nga:

  • Gentiana Qirjako
  • Roland Shuperka
  • Jeta Lakrori

Mjedise 100% PA DUHAN

Ambientet 100% pa duhan janë mënyra e vetme për të mbrojtur shëndetin e njerëzve nga rreziqet e duhanpirjes pasive.

Tymi i duhanit përmban mbi 4.000 kimikate,  nga të  cilat rreth 50 janë substanca kancerogjene. Ai është i dëmshëm si për duhanpirësit edhe për jo-duhanpirësit ose për duhanpirësit pasivë.

Rreziqet e duhanpirjes pasive

Duhanpirja pasive ka efekte afatshkurtëra dhe efekte afatgjata në shëndet:

  • Ajo përkeqëson gjendjen shëndetësore ekzistuese dhe krijon gjendje të reja shëndetësore.
  • Substancat që çlirohen nga tymi i duhanit shkaktojnë kancer ose ndihmojnë në zhvillimin e kancerit:
  1. Rritin rrezikun e zhvillimit të kancerit të mushkërive me 25% – 30%
  2. Ndihmojnë në zhvillimin e kancereve të tjera, si:  kancerit të gjirit, laringsit,fytit
  • Rrit me 50% rrezikun për sëmundje të zemrës
  • Dyfishon rrezikun e aksidenteve vaskulare
  • Duhanpirja pasive tek gratë shtatzëna ka efekte mutagjenike, sepse të gjitha substancat toksike  kalojnë tek fëmija përmes placentës; rrit shtrimet në spital  të nënës, lindjet e parakohshme ose lindjet e fëmijëve  me peshë të vogël
  • Duhanpirja pasive ka mjaft efekte negative në shëndetin e fëmijëve, që lidhen si me duhanpirjen pasive para lindjes ashtu edhe mbas lindjes:
  1. Rrit frekuencën e infeksioneve të veshit, hundës, fytit;
  2. Rrit rrezikun për kriza të astmës dhe të infeksioneve respiratore si pneumonia
  3. Shkakton reduktim të rëndësishëm në zhvillimin e mushkërive
  4. Rrit rrezikun e vdekjes së papritur të foshnjave (vdekje në krevat)
  5. Janë më të prirur të kenë probleme me të mësuarin

Vetëm mjediset 100% pa duhan mbrojnë shëndetin e njerëzve nga rreziqet e duhanpirjes pasive. 

Artikullin e plotë mund ta shkarkoni në formatin .pdf: këtu

Trainim “Shëndeti mendor në shkolla”

Me date 17 Qershor, Sektori i Shëndetit Mendor, pjesë e Departamenti i Promocionit të Shëndetit në Institutin e Shëndetit Publik, në kuadër të ciklit të trainimeve “Shëndeti mendor në shkolla”, organizoi një trainim me mësuesit e shkollës e bashkuar “Ndroq”. Temat për të cilat referuan specialistet ishin : çfarë ështe shëndeti mendor,çrregullimet mendore më të përhapura, karaktersitika të shëndetit mendor tek fëmijët dhe adoleshentët, stresi në punën  si mësues, etj.

26 Qershori, Dita Ndërkombëtare kundër Abuzimit dheTrafikimit me Droga

ISHP dhe Ministria e Shëndetësisë, aktivitet sensibilizues në Institutin e të Miturve në qytetin e Kavajës

Me rastin e Ditës Botërore të Luftës Kundër Trafikut dhe Varësisë nga Droga, më datë 26 qershor, Instituti i Shëndetit Publik, në bashkëpunim me Ministrinë e Shëndetësisë, Drejtorinë e Burgjeve dhe shoqatën “Aksion Plus” zhvilloi një aktivitet në Institutin e të Miturve në qytetin e Kavajës. Tema e aktivitetit sensibilizues me 39 të miturit të burgosur dhe të paraburgosur në këtë institucion ishte “Një mesazh shpresëdhënës: Çrregullimet nga përdorimi i drogave parandalohen dhe trajtohen”. Të pranishëm  në këtë aktivitet ishin Zëvendësministrja e Shëndetësisë, Milva Ekonomi, specialisti për varësinë ndaj substancave në Ministrinë e Shëndetësisë, Sokol Morina, specialistet e Departamentit të Promocionit në Institutin e Shëndetit Publik, Jonida Haxhiu, Andia Meksi dhe Aulona Zotaj si dhe përfaqësues nga Drejtoria e Burgjeve, Drejtoria e Policisë së qytetit të Kavajës etj.

Aktiviteti i organizua në një formë bashkëbisedimi ku të miturit i informuan rreth substancave narkotike, varësisë që ato krijojnë tek përdoruesit dhe pasojat shëndetësore dhe sociale.

Zëvendësministrja e Shëndetësisë, Milva Ekonomi, i bëri thirrje të miturve që të qëndrojnë larg substancave narkotike. Ajo u shpreh që “Në moshën e re të gjithë janë subjekt i çdo lloj rrezikshmërie. Prandaj edhe ne kemi ardhur këtu tek ju që të bashkëbisedojmë në lidhje me atë se çfarë shkakton përdorimi i drogave. Sot vihet re një solidaritet i madh në luftën kundër substancave narkotike. Të gjithë bashkë ne duhet të dimë pasojat dhe mënyrën se si duhet të dalim nga një situatë e tillë. E rëndësishme është që të kemi parasysh se çrregullimet nga përdorimi i drogave parandalohen dhe trajtohen”.

Sipas të dhënave të Organizatës Botërore të Shëndetësisë (WHO), të paktën 15.3 milionë persona në të gjithë botën kanë probleme si rrjedhojë e përdorimit të drogave. Në vitin 2004, OBSH vlerësoi se 0,7 %  e barrës globale të sëmundjeve ndodh si pasojë e përdorimit të kokainës dhe opioideve dhe se në disa shtete kosto sociale nga përdorimi i substancave të paligjshme ishte diku në 2% e GDP. Në Shqipëri, nuk kemi të dhëna të matshme në lidhje me numrin e përgjithshëm të përdoruesve. Sipas studimeve të ekspertëve në këtë fushë (ISHP, 2011), gjykohet se, numri i personave të cilët kanë përdorur të paktën një herë substanca psikoaktive të paligjshme variojnë midis 40.000- 60.000. Ndërsa numri i personave të cilët kanë pasur probleme si pasojë e përdorimit dhe abuzimit me substanca të paligjshme (PDU) në të gjithë vendin  është diku te 5000-7500. Nga këta, numri i përdoruesve intravenoz varion midis 4000-6000.

Trainim në Krujë “Varësia nga droga”

Trainim në Krujë “Varësia nga droga”, në kuadër të muajit të sensibilizimit për problemet që vijnë nga varësia dhe abuzimi me droga.

23.06.2104

Ne kuadër  të muajit të sensibilizimit kundër varësisë dhe abuzimit me droga, Sektori i Shëndetit Mendor, në Departamentin e Promocionit të Shëndetit, në bashkëpunim me OJF Aksion Plus, organizoi një trainim në qytetin e krujës.

Ky trainim u bë me mbështjetjen e DSHP-së së qyteti dhe në të morën pjesë mjekë, infermier, specialistë të DSHP, etj.

Çështjet kryesore që u trajtuan ishin, llojet e drogave, problemet kryesore që lidhen ma varësinë dhe abuzimin me droga, metodat kryesore të trajtimit të varësisë nga droga, metodat kryesore të vlerësimit të problemeve që lidhen me varësinë dhe abuzimin me droga.

Për një verë të sigurt dhe të shëndetshme

Trajnim me temë “Për një verë të sigurt dhe të shëndetshme”

 Departamenti i Promocionit të Shëndetit

Në datën 19 qershor 2014, Departamenti i Promocionit të Shëndetit  organizoi në mjediset e Institutit të Shëndetit Publik  trajnimin me temë:  “Për një verë të sigurt dhe të shëndetshme”. Në këtë aktivitet morën pjesë 57 specialistë të edukimit dhe promocionit shëndetësor nga 28 Drejtori të Shëndetit Publik të rretheve: Tiranë, Elbasan, Lezhë, Pukë, Pogradec, Vlorë, Fier, Sarandë, Delvinë, Laç, Dibër, Tropojë, Bulqizë, Berat, Kuçovë, Tepelenë, Mirditë, Skrapar, Korçë, Krujë, Devoll, Ballsh, Has, Burrel, Përmet, Gramsh, Kavajë, Kolonjë.

Trajnimi synonte forcimin e kapaciteteve kombëtare në fushën e edukimit dhe promocionit shëndetësor, duke u fokusuar në promovimin e masave mbrojtëse  ndaj të nxehtit dhe në rolin e edukatorëve të shëndetit në përcjelljen e mesazheve informuese dhe edukuese në komunitet.

Çështjet që u trajtuan ishin:

  • Si të organizohen aktivitetet sensibilizuese gjatë stinës së verës
  • Rrezet ultraviolet, fototipet e individëve, dhe produktet mbrojtëse për lëkurën
  • Përfitimet dhe dëmet nga rrezet ultraviolet
  • Këshillimi sipas grupeve të veçanta: fëmijët, të moshuarit, gratë shtatzëna, personat me probleme të shëndetit mendor
  • Aksidentet rrugore gjatë stinës së nxehtë dhe mënyra e parandalimit të tyre
  • Këshillim i përgjithshëm: Si të mbrohemi nga vapa në shtëpi, makinë, ambiente të jashtme, mal, det, etj.

Në fund të trajnimit, pjesëmarrësve iu ofruan modele aktivitetesh sensibilizuese gjatë stinës së nxehtë si dhe iu rekomandua të forcojnë bashkëpunimin me struktura të tjera shëndetësore, pushtetin lokal, OJF dhe biznese private  në mënyrë që të realizojnë aktivitetet e tyre.  Gjithashtu pjesëmarrësit u nxitën të përdorin faqen zyrtare të ISHP-së  për të përdorur në mënyrë të standardizuar informacionin për popullatën.

Trajnimi ku konsiderua nga pjesëmarrësit si shumë i dobishëm dhe u kërkua që aktivitete të tilla të organizohen periodikisht në Institutin e Shëndetit Publik.

Aktivitete sensibilizuese për javën e ndërgjegjësimit të luftës kundër duhanit

Muaji maj është muaji i sensibilizimit të luftës kundër duhanit. Sipas “Organizatës Botërore të Shëndetësisë”, përdorimi i duhanit është një ndër shkaqet e vdekjeve të cilat mund të parandalohen. Aktualisht, ai është përgjegjës për 10% të vdekjeve tek të rriturit në mbarë botën. Qëllimi i Ditës Botërore Pa Duhan është mbrojtja e brezave të sotëm dhe të ardhshëm nga pasojat shkatërruese mbi shëndetin, shoqërinë, mjedisin dhe ekonominë, si rrjedhojë e konsumit të duhanit dhe ekspozimit ndaj tymit të tij. Në kuadër të javës së ndërgjegjësimit të luftës kundër duhanit, Sektori i Abuzimit me Substancat Duhan-alkool në Departamenti i Promocionit dhe Edukimit Shёndetёsor në Institutin e Shëndetit Publik, në bashkëpunim me drejtorinë dhe mjeken e shkollës “Ismail Qemali”, organizuan në datën 28 maj një aktivitet sensibilizues i cili u konceptua dhe u drejtua nga vetë të rinjtë. Mesazhet u dhanë nëpërmjet skeçeve, parodive, filmimeve, pantonimave, këngëve dhe poezive. Aktiviteti ishte informues për dëmet e duhanit dhe promovues për një jetë pa duhan. Është për t’u theksuar se, gjatë këtij aktiviteti në skenë u mblodh qeveria e shkollës, nxënësit u vendosen në rolet e Kryeministrit, Ministrit të Shëndetësisë, Ministrit të Arsimit dhe atij të Ekonomisë. Gjithashtu, u diskutua për ndryshimet ligjore për një zbatimi më të mirë të ligjit antiduhan, për një shkollë pa duhan dhe për rritjen e taksave të duhanit. Po atë ditë një aktivitet i ngjashëm, në qendër të të cilit ishin vetë nxënësit, u organizua nga Departamenti i Promocionit dhe Edukimit Shёndetёsor në bashkëpunim me drejtorinë e shkollës “Petro Nini Luarasi”. Të dy aktivitetet ishin në dobi të promovimit të një jete të shëndetshme pa duhan. Aktiviteti përmbyllës, në të cilin morën pjesë mjekë dhe nxënës të shkollave të Tiranës, u zhvillua në datën 29 maj në shkollën e mesme “Sami Frashëri”. Interesante për të pranishmit ishte kryerja e një eksperimenti në të cilin demonstroheshin dëmet që u sjell mushkërive tona konsumimi i duhanit. Përveç posterave dhe fletëpalosjeve të përgatitura nga Instituti i Shëndetit Publik, ishin nxënësit ata që kishin përgatitur postera dhe fletëpalosje me mesazhe lidhur me këtë ditë. “Stop duhanit”, “Duhani vret”, “Duhani, armiku i shëndetit”, “Thuaj jo duhanit” ishin disa nga mesazhet e përcjella nga nxënësit. Në mbyllje nxënësit u drejtuan specialistëve të pranishëm në sallë pyetje lidhur me dëmet e duhanit, arsyet se përse nuk duhet ta konsumojnë atë, si dhe hapat konkrete të ndërmarra nga institucionet për uljen e duhanpirjes në vend. Falenderimet shkojnë për të rinjtë dhe të rejat, që me fantazinë e tyre dhanë mesazhe me vlera për një “Rini të shëndetshme pa duhan”. Këto aktivitete u mundësuan nga bashkëpunimi midis Institutit të Shëndetit Publik, Drejtorisë së Shërbimit Parësor të Tiranës, mjekëve të shkollave, Drejtorisë Arsimore Tiranë, si dhe drejtorisë së shkollave dhe trupës pedagogjike. Roli i të rinjve dhe të rejave ishte vendimtar në këtë sukses.
Aktiviteti u pasqyrua nga mediat kryesore në vend.

Aktiviteti ne kuader te muajit te sensibilizimit per problemet e Shendetit Mendor

Muaji Maj është Muaji i Sensibilizimit për problemet e shëndetit mendor. Në këtë muaj, në të gjithë botën organizohen aktivitete për sensibilizimin dhe rritjen e ndërgjgjësimit për këtë çështje.

Në këtë kuadër, Sektori i Shëndetit Mendor, Departamenti I Promocionit të Shëndetit Publik në Institutin e Shëndetit Publik, organizoi një aktivitetet sensibilizues me mbështetjen e Albanian University. Kështu, u mblodhën studentë të psikologjisë, të nivelit Master dhe Bachelor, si specialistë të ardhshëm për problemet e shëndetit mendor. Së bashku me ta, secili me fjongon e gjelbër të sensibilizimit, u diskutuan një sërë aspektesh që lidhen me shëndetin mendor, me statistikat botërore lidhur me të, me parandalimin e tyre, etj. Theks i veçantë iu vendos parandalimit të stigmës dhe diskriminimit për personat që kanë probleme të shëndetit mendor. Për këtë qëllim u transmetua edhe një film “Beautiful mind”, i cili konfirmon se personat me probleme të shëndetit mendor, mund të kenë një jetë normale, madje mund të arrijnë të jenë edhe të sukseshëm.